خانه / اولیای خدا / فرق رعایت تقوا و تزکیه نفس

فرق رعایت تقوا و تزکیه نفس

تزکیه نفس

فرق رعایت تقوا و تزکیه نفس

ممکن است در انسانی که تزکیه نفس نکرده خیلی از صفات رذیله باشد ولی او آنها را اظهار نکند. این خودش رعایت تقوا است. یعنی خود را از اظهارش نگه می دارد. مثلا در دل،

خیلی غضبناک شده که البته نباید غضبناک شود ولی در هر حال خودش را کنترل می کند. این کار، رعایت تقوای صفت رذیله ای است که در او هست.

ما در اوایل کارمان باید تقوای اعمالمان و صفاتمان را رعایت کنیم.

خود این اظهار نکردن، کم کم سبب می شود که یک مقداری از آن صفات و شدتش کاسته شود. ولی اگر اظهار کردیم، همینطور زیاد می شود.

تمام صفات انسان چه بد، چه خوب همینطور است. هر چه که اظهار کندبیشتر می شود و اگر اظهار نکند و آن را کنترل کند، کم می شود.یعنی اگر حسودیم، عملا حسادت نکنیم.

اگر اهل غضبیم، اظهار غضب نکنیم.

اگر دنیا دوستیم، آن را اظهار نکنیم.

این برنامه ای است که صفاتی را که نمیخواهید در شما باشد، اظهار نکنید.

بعضی صفات درونی از روی عادت است. خدا انسان را حسود، خائن و کینه توز خلق نکرده. همانطور که انسان معتاد به سیگار یا مواد مخدر رااینطوری خلق نکرده. بلکه فطرت انسان از این چیزها بدش می آید.

از هرآدم خائن یا ظالم یا دروغگویی بپرسید خیانت یا ظلم یا دروغ خوب است یا بد است، می گوید بد است. این علامت فطرت است. اما ظلم و خیانت می کند، دروغ می گوید. بلکه از

این کار خوشش هم می آید. این مثل همان سیگاری است که نباید از سیگار خوشش بیاید ولی در اثر عادت اگر  یک روز نکشد، حالش بهم می خورد و ناراحت است. عادت جای فطرت

را می گیرد، مثل خاکستری که روی آتش را می گیرد.

انسان اصل و فطرتش پاک است. صفات خدایی باید در او باشد.

فرق رعایت تقوا و تزکیه نفس2

اینکه اسم تهذیب نفس را تزکیه ی نفس گذاشته اند، این است که تزکیه یعنی پاک کردن. معلوم است که یک چیزی بر او عارض شده و حالا می گویند: برو آن را پاک کن. مثل انسانی

که بدنش کثیف می شود و می گویند: برو حمام خودت را تمیز کن. معنای تزکیه همین است.

قد افلح من زکیها. رستگار کسی است که خودش را تزکیه کند.

اگر کسی که صفات رذیله دارد با چشم واقع بین روح خودش را ببیند، مثل کسی است که مدتها حمام نرفته است. انسان اگر یک مدتی حمام نرود، مخصوصا اگر شغل کثیف کننده ای داشته باشد، کم کم خودش از خودش بدش می آید. وقتی انسان دارای صفات غیر انسانی و رذیله شد، کم کمخودش از خودش بدش می آید. یعنی تمام آنچه را که می گفته بد است،حالا در خودش احساس می کند. وجدانش را که نمی تواند کنار بگذارد!

بنابر این انسان باید در تمام مراحل از توبه تا مراحل بالای بالا تقوا را داشته باشد. لذا تقوا از اهم اشیاء است. تا وقتی که تزکیه نفس نکرده تقوا با فشار بر دوشش حمل می شود.

یعنی وقتی به کسی که به علت عدم تزکیه نفس شوق به گناه دارد، بگویند گناه نکن، برایش مشکل است. مثل کسی که معتاد به سیگار شده و می گویند: نکش. در حالی که اگر

به کسی که معتاد نیست بگویند سیگار نکش، برایش خیلی ساده است. اصلا می خندد و می گوید: معنا ندارد به من بگویی که سیگار نکشم. من خودم حتی فکرش را هم نمی کنم.

اما به کسی که معتاد شده اگر بگویند نکش، برایش سخت است. در ماه رمضان که روزه می گیرد، تا هنوز اذان را نگفته اند، می بینی سیگار را آتش زده. چون به او سخت گذشته.

چرا؟ به خاطر اینکه عادت به این کار کرده.

فرق رعایت تقوا و تزکیه نفس3

هر کسی که دارای صفت رذیله ای است که به آن عادت دارد، برایش خیلی سخت است که تقوایش را نگه دارد. اما کم کم اگر به طرفش نرفت، مثل  همان سیگاری است که به او

می گویند: روز اول یکی بکش. روز دوم نصفی بکش. روز سوم اصلا نکش. وقتی کم کم از آن فاصله گرفت، به ترکش عادت می کند. البته اوایل مشکل است. اما وقتی بنده ی خدا شد

و به مرحله ی عبودیت رسید برایش مشکل است که گناه و رذالت بکند و اصلا معنا ندارد که صفت رذیله ای در وجودش باشد.

همه ی صفات رذیله عارضی است. یعنی نبوده و بعد بوجود آمده. لذا با یک  شستشو، با یک توبه می بینید که تمیز شده. با یک کوشش و یک استقامت و مواظبت به اینکه دیگر کثیف

نشود، تمیز می ماند. می بینید که به طرف کثافت کاریها و کثیفی ها نرفت و صراط مستقیم را در مقابل خودش قرار داد و دیگر کثیف نشد.

البته باز هم چند وقت یکبار باید خودش را یک شستشویی بکند. چون دنیا مثل یک لوله بخاری پر از دود است که هر چه هم انسان از وسط عبور کند

و سعی کند به دیواره ی لوله نخورد، بالاخره ممکن است بخورد و هر چند وقت یکبار باید برنامه ی توبه و تزکیه نفسش را انجام بدهد و خودش را شستشو دهد.

و الا یک اتاقی را که کاملا تمیز و جارو کرده اید، اگر هر روز به آن نگاه نکنید و یک کاغذی یا یک آشغالی را که افتاده برندارید، می بینید بعد از مدتی همانطور مثل اول کثیف می شود و

همانطور باید خانه تکانی بکنید.

لذا انسان باید هر روز به تهذیبش فکر کند و خودش را رها نکند.

کسی که مراحل تزکیه نفس را طی کند و به مرحله ی بندگی و عبویت برسد، خود آن بندگی و عبودیت باعث می شود که خدای تعالی پلیدی ها و

کثیفی ها و آلودگی های دنیایی را از او دفع کند و اصلا نگذارد که بر او وارد  شود. لذا خدای تعالی به شیطان می فرماید:  ان عبادی لیس لک علیهم سلطان.

تو بر بندگان من نمی توانی تسلط داشته باشی.

در کتاب مصباح الشریعة از امام صادق صلوات الله علیه نقل شده که تقوا سه مرحله دارد:

۱) ترک محرمات و انجام واجبات

                     ۲) ترک مکروهات و انجام مستحبات  

                     ۳) انسان هر کاری می کند روی بندگی و فقط برای خدا باشد و کار مباح نداشته باشد.

تقوا شامل عمل می شود، شامل قلب نمی شود. به این معنا که اعمال انسان با داشتن روحیه ی کسل، مثل مریض بدنی است که ناله می کند.

در بیمارستان اگر همه ی مریضها بخواهند ناله کنند، نظم بیمارستان به هم می خورد. در دنیا همه مریضند ولی باید ناله نکنند تا نظم دنیا به هم نخورد.

اگر شما می خواهی دروغ بگویی و غیبت و مردم آزاری کنی و هنوز خودت  را اصلاح نکرده ای، تقوا داشته باش. یعنی خودت را نگه دار و این کارها را در اجتماع نکن. بعضی ذاتا دروغگو هستند یا آنقدر قساوت دارند که دائما میخواهند دیگران را ناراحت کنند و تا وقتی که بخواهند خودشان را اصلاح کنند و به مقام تزکیه نفس برسند، اگر آزاد باشند نظام اجتماع را به هم میزنند. این جا دستور دارند که تقوا داشته باشند. یعنی اگر چه دوست دارند معصیت کنند ولی نباید بکنند. اگر چه دوست دارند واجبات را ترک کنند  ولی  باید انجام بدهند. معنای تقوا و نگه داشتن خود از محرمات این است.

کسی که تزکیه ی نفس کرده لازم نیست خودش را از گناه نگه بدارد. او نگه  داشته شده است. چنانچه خدای تعالی در قرآن می فرماید: و اعتصموا بحبل الله جمیعا و در آیه ی دیگر می فرماید: و اعتصموا بالله جمیعا. یعنی طلب عصمت بکنید. یعنی طوری بر روحیاتتان مسلط باشید که مثل معصومین دیگر میل به گناه پیدا نکنید و به فکر گناه نیفتید و حتی در قلبتان  خطور گناه پیدا نشود. یک عده اولیاء خدا، آنهایی که تزکیه نفس کرده اند، اینطور هستند. اما بقیه باید با زحمت خود را از گناه نگه دارند


از فرمایشات استاد در شب ۱۴ رمضان۱۴۱۸

منبع : http://ganjine5.blogfa.com

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *